en بررسی تاثیر عصاره هیدروالکلی میوه گیاه پنج انگشت بر تغییرات هورمونهای جنسی در سندرم تخمدان پلی کیستیک(((PCOS القایی در موش صحرایی Endocrine Physiology/Pharmacology Endocrine Physiology/Pharmacology Experimental research article Experimental research article مقدمه: PCOS از اختلاات مهم سیستم تولید مثلی و غدد درون ریز زنان در سنین باروری می باشد. گزارشاتی مبنی بر تاثیر گیاه پنج انگشت بر محور هیپوفیز-هیپوتالاموس وجود دارد. لذا این مطالعه به منظور بررسی اثر عصاره هیدروالکلی میوه این گیاه بر تغییرات هورمون های جنسی پس از القا PCOS طراحی گردید. روش ها.: 32 موش صحرایی نژاد Sprague dawley (وزن20 ±200 گرم) که سیکل منظم داشتند انتخاب و به چهار گروه تقسیم گردیدند.گروه یک کنترل،گروه دوم کنترل درمان(شم) : به مدت 30 روز عصاره گیاه را با دوز mg/kg 365 دریافت کردند. گروه سوم PCOS : این گروه جهت القا PCOS به مدت 28 روز لتروزول( mg/kg 1 ) دریافت کردند .گروه چهارم PCT : پس از القا PCOS ، به مدت 30 روز توسط عصاره گیاه به صورت دهانی تحت درمان قرار گرفتند. در پایان خونگیری از قلب انجام و سطح سرمی هورمون های پروژسترون، استروژن، تستوسترون و دهیدرواپی آندروسترون(DHEA ) به روش الایزا تعیین شد. یافته ها: در گروه PCOS پس از تجویز لتروزول میزان استروژن و پروزسترون کاهش ولی میزان تستوسترون و DHEA افزایش نشان داد. عصاره گیاه پنج انگشت در گروه شم تغییر معنی داری در هورمونهای مورد ارزیابی ایجاد نکرد. مصرف عصاره این گیاه موجب افزایش سطح سرمی هورمون پروژسترون و کاهش هورمون تستوسترون در حیوانات مبتلا به PCOS گردید اما تاثیری بر میزان هورمون های استرادیول و DHEA نداشت. نتیجه گیری: عصاره گیاه پنج انگشت سبب بهبود وضعیت هورمونهای تستوسترون و پروژسترون درمدل حیوانی PCOS گردید ولی بر میزان استروژن و DHEA تاثیر معنی داری نداشت. Introduction: PCOS is an important reproductive and endocrine disorder in women in the reproductive age. Present reports indicate that Vitex agnus-castus acts through hypothalamus-pituitary axis. This study was carried out to evaluate the effects of Vitex fruit hydroalcoholic extract on the alteration of sex hormones in a PCOS animal model. Methods: Following 14 days of monitoring of estrous cycles of rats, 32 animals with regular cycles were selected and randomly divided into four groups as follows: Control, treatment-control or sham (received 365 mg/kg Vitex extract for 30 days), PCO (received letrozole 1mg/kg for 28 days to induce PCOS) and PCT (treated with Vitex extract 365 mg/kg for 30 days after induction of PCOS). On the last day of experiments, estrous cycles of all animals were detected and blood was collected by heart puncture for evaluation of hormone levels. Results: The results showed that serum estradiol and progesterone levels decreased, while testosterone and DHEA levels increased following induction of PCO. No significant changes were observed in the hormone levels of the sham group compared to control. In the group treated with Vitex extract, a significant increase in serum levels of progesterone and a significant decrease in the serum testosterone levels were observed, however serum levels of estrogen and DHEA did not change significantly. Conclusion: Vitex agnus-castus fruit extract can improve serum levels of testosterone and progesterone in an animal model of PCOS, however it cannot change estrogen and DHEA levels significantly. سندرم تخمدان پلی کیستیک ، پنج انگشت ، موش صحرایی، هورمون های جنسی Polycystic ovary syndrome, Vitex agnus-castus, Rat, Sex hormones 62 69 http://ppj.phypha.ir/browse.php?a_code=A-10-306-2&slc_lang=en&sid=1 Gholamali Jelodar jelodar@shirazu.ac.ir 3200319475328460010634 3200319475328460010634 Yes shiraz University Kobra Askari askarib81@yahoo.com 3200319475328460010635 3200319475328460010635 No Payam Noor University